Πέμπτη 29 Φεβρουαρίου 2024

Head of a statue of Alexander the Great, 2-3 cent. BC

© Μουσείο Ακρόπολης
Head of a statue of Alexander the Great
Location Archaiological Museum of Acropolis, Athens, Greece
Artist Leochares
Classical Period Date After 338 BC
Dimensions Height: 0.35 m Length: 0.23 m Width: 0.245 m
Material Marble from Penteli

Description
It was found in 1886 near the Erechtheion on the Acropolis. Alexander the Great is portrayed at a young age, as he would have been during his sole visit to Athens, after the battle of Chaironeia in 338 BC.

The deep set eyes, the upward glance, the half-open lips as well as the characteristic hairstyle, with rich curls standing up over the forehead, the anastoli, are all typical features of Alexander. Red paint surviving in some areas of the hair was most probably the base-coat for the curls's final, golden hue; whereas the way the locks are formed at the back of the head suggests that the head was adorned either by a wreath or a band rendered in some other material that has not survived.

The statue is considered to be an original work of Leochares, who also made other portraits of Alexander at the Pan-Hellenic sanctuaries at Olympia and Delphi. However, opinions about the dating of the sculpture differ, and according to some scholars, it should be dated in the 2nd cent. BC.
© Μουσείο Ακρόπολης
© Μουσείο Ακρόπολης
© Μουσείο Ακρόπολης
© Μουσείο Ακρόπολης
Bibliography
Klein, W., «Νεανική Κεφαλή εκ της Ακροπόλεως», Αρχαιολογική Εφημερίς 1900, σελ. 1-6, εικ. 1
Furtwängler, A., «Ancient Sculptures at Chatsworth House», Journal of Hellenic Studies 21, 1901, σελ. 214
Schreiber, T., Studien über das Bildniss Alexanders des Grossen, Leipzig, 1903, σελ. 88
Bernouilli, J.J., Die erhaltenen Darstellungen Alexanders des Grossen: ein Nachtrag zur griechischen Ikonographie, München, 1905, σελ. 40, εικ. 3
Hekler, Α., Greek and Roman portraits, Cornell University, 1912, σελ. 315, εικ. 63
Casson, S., Brooke, D., Catalogue of the Acropolis Museum. Sculpture and Architectural Fragments, with a section upon the Terracottas, II, Cambridge, 1921, σελ. 232-234
Hölscher, T., Ideal und Wirklichkeit in den Bildnissen Alexanders des Grossen, Heidelberg, 1971, σελ. 10, 25, 29-30, εικ. 1
Ashmole, B. 1951, Demeter of Cnidus, σελ. 15-19, εικ. XI-XII, XVI
Μπρούσκαρη, Μ., Μουσείον Ακροπόλεως. Περιγραφικός κατάλογος, Αθήνα, 1974, σελ. 179, εικ. 352-353
Delivorrias, A. (επιμ.), Greece and the Sea, De Nieuwe Kerk, Amsterdam, 29 October - 10 December 1987, Amsterdam, 1987, σελ. 216, αρ. κατ. 113
Himmelmann, N. (επιμ.), Herrscher und Athlet: Die Bronzen vom Quirinal, Akademisches Kunstmuseum, Bonn, 20. Juni - 5. September 1989, Milano, 1989, σελ. 88, 92, εικ. 28
Stewart, A., Faces of Power: Alexander's image and Hellenistic politics, Berkeley, 1993, σελ. 106-113, εικ. 1
Moreno, P. (επιμ.), Alessandro Magno. Storia e mito, Catalogo della mostra di Palazzo Ruspoli, Roma, 21 dicembre 1995 - 21 maggio 1996, Roma, 1995, σελ. 209, αρ. κατ. 6
Boardman, J., Greek Sculpture. The Late Classical Period and Sculpture in Colonies and Overseas, London, 1995, σελ. 106, εικ. 111
Βουτυράς, Ε., «Οι απεικονίσεις του Μεγάλου Αλεξάνδρου στην Αρχαία Τέχνη», στο Δ. Παντερμαλής (επιμ.), Αλέξανδρος και Ανατολή. Κατάλογος της έκθεσης του Οργανισμού της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας, Θεσσαλονίκη, 1997, σελ. 18-23, εικ. 4
Τριάντη, Ι., Το Μουσείο Ακροπόλεως, Ο Κύκλος των Μουσείων, Αθήνα, 1998, σελ. 398-399, εικ. 428-429
Harisson, E.B., «Macedonian Identities in two Samothracian Coffers», στο Δ. Τσιαφάκη (επιμ.), Άγαλμα. Μελέτες για την Αρχαία Ελληνική Πλαστική προς τιμήν του Γ. Δεσπίνη, Αθήνα, 2001, σελ. 285-390
Pandermalis, D., The portraits of Alexander, στο D. Pandermalis (επιμ.), Alexander the Great: Treasures from an Epic Era of Hellenism, New York, Onassis Cultural Center, Dec. 10, 2004-Apr. 16, 2005, New York, 2004, σελ. 18-19
Παντερμαλής, Δ., Ελευθεράτου, Σ., Βλασσοπούλου, Χ., Μουσείο Ακρόπολης. Οδηγός, Αθήνα, 2016, σελ. 286-288, εικ. 346
Kiilerich, B., «The Head Posture of Alexander the Great», ActaArchaeolArtHist XXIX, 2016, σελ. 1-2, εικ. 1
Στεφανίδου-Τιβερίου, Θ., «Οι απεικονίσεις του Αλεξάνδρου. Καινοτομίες και πολιτικά μηνύματα», Θέματα Αρχαιολογίας 2(3), 2018, σελ. 430, 433, εικ. 2
Leventi, I., «The Great Masters of the Fourth Century», στο O. Palagia (επιμ.), Handbook of Greek Sculpture, Ancient Greek and Roman Art and Architecture, Berlin, 2019, σελ. 370-371, εικ. 13.5
Παλαγγιά, Ό., «Ο Αλέξανδρος της Ακροπόλεως και τα πορτραίτα του Αλεξάνδρου στην Αθήνα», Ανθέμιον 30, 2020, σελ. 37-45
Palagia, O., «Alexander the Great and the Athenians: Deification and Portraiture», στο M. D'Agostini, E. Anson, F. Pownall (επιμ.), Affective Relations and Personal Bonds in Hellenistic Antiquity: Studies in honor of Elizabeth D. Carney, 2020, σελ. 267-283
Σταμπολίδης, Ν., Φάππας Ι. (επιμ.), ΚΑΛΛΟΣ. Η Υπέρτατη Ομορφιά, Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, 29/09/2021-16/01/2022, Αθήνα, 2021, σελ. 463, αρ. κατ. 76